De cruisesector in Portugal bereikt momenteel recordhoogtes. In 2024 genereerde het cruisetoerisme een economische impact van 940 miljoen euro en zorgde het voor 9.800 banen in Portugal. Lissabon, de haven met het grootste cruiseverkeer in Portugal, verwelkomde meer dan 763.000 passagiers en bijna 600.000 transitpassagiers. Ook Funchal, op Madeira, beleefde in 2025 zijn beste cruisejaar ooit, wat 62,9 miljoen euro opleverde voor de regionale economie.

Volgens Ana Lourenco, directeur Maritiem Toerisme bij de Havenautoriteit van Lissabon en voorzitter van de Duurzaamheidscommissie bij Cruise Europe, blijkt uit het laatste rapport van CLIA, „State of the Cruise Industry 2025“, laat zien dat, hoewel de cruiseactiviteit nu het niveau van vóór de pandemie overtreft en toeneemt met niet alleen eenmalige passagiers maar ook terugkerende passagiers, de cruise-industrie zich heeft weten aan te passen dankzij de veerkrachtige vraag en het sterke vermogen tot commerciële innovatie, waardoor de cruise-industrie een van de meest dynamische segmenten van de maritieme economie en het internationale toerisme is geworden.

Jarenlang heeft de sector zich voornamelijk gericht op volume-indicatoren, het aantal aanloophavens, het aantal vervoerde passagiers en de jaarlijkse groei. Er lijkt zich echter iets nieuws af te tekenen – een meer verfijnde benadering, waarbij het niet alleen belangrijk is om de gegenereerde economische waarde te beoordelen, maar ook de kwaliteit van de bedrijfsvoering, de integratie in de stad, de energie-efficiëntie en het vermogen om in te spelen op een beter geïnformeerde en veeleisende passagier.

De groei van de sector is niet alleen te danken aan de terugkeer van de traditionele passagier, maar ook aan de toetreding van nieuwe doelgroepen, de diversificatie van het aanbod aan ervaringen en het vermogen van de sector om in te spelen op meer gesegmenteerde consumentenprofielen. Authenticiteit, premium en niche zijn doorslaggevende factoren geworden. En aangezien de huidige gemiddelde leeftijd van een cruisepassagier nu 46,5 jaar bedraagt, tekenen zich tekenen af van een diverser en verjongd vraagprofiel. Generatie X en de millennials zijn de meest enthousiaste groepen: 80% van hen is van plan om een dergelijke reis te maken of te herhalen.

In de huidige context van de cruisemarkt beschikt Portugal over gunstige omstandigheden dankzij zijn geografische ligging aan de Atlantische Oceaan en dicht bij de Middellandse Zee. De diversiteit aan havens en het feit dat het land op zichzelf al een bestemming is, geven Portugal een concurrentievoordeel; dit zijn sleutelfactoren voor het succes ervan. Volgens Ana Lourenco zullen de komende jaren echter veeleisend zijn. Met de invoering van FuelEU Maritime, de integratie van de maritieme sector in het Europese emissiehandelssysteem (ETS) en de algemene energietransitie zullen aanzienlijke investeringen een directe invloed hebben op de manier waarop havens zich organiseren en plannen maken voor de toekomst. Het werk is echter al begonnen, en dankzij het aanpassingsvermogen van de havens is er al een basis gelegd om deze transitie op een voorbereide, efficiënte en duurzame manier aan te pakken.