De Bank van Portugal waarschuwt voor een tekort van 300.000 woningen. De bouwkosten blijven stijgen, het kopen om te verhuren wordt minder rendabel en de regering kondigt nieuwe steunmaatregelen, belastingvoordelen en meer dan twee miljard euro voor huisvesting in 2027 aan.

Gezien al dit nieuws, al deze cijfers en maatregelen wordt het voor burgers steeds moeilijker om te begrijpen wat er werkelijk aan de hand is. En misschien is dit juist de discussie die we missen.

Laten we beginnen met de lokale woningmarkt. In Lissabon is het aantal registraties met 37% gedaald, maar dat betekent niet dat duizenden woningen weer op de traditionele huurmarkt zijn gekomen. Een groot deel van de daling is het gevolg van het schrappen van registraties zonder activiteit. Het is een voorbeeld van hoe een indrukwekkend cijfer een heel ander beeld van de werkelijkheid kan geven.

De huurmarkt vertoont nog een tegenstrijdigheid. De aankoopprijzen zijn met ongeveer 11% gestegen, terwijl de huurprijzen bij nieuwe contracten volgens een recente analyse met iets meer dan 3% zijn gestegen. Dit betekent dat het kopen van een huis om te verhuren op veel plaatsen minder aantrekkelijk is geworden. En als we meer woningen op de huurmarkt nodig hebben, mogen we de economische omstandigheden van degenen die erin kunnen investeren niet negeren.

Ondertussen blijft bouwen ook steeds duurder worden. In augustus stegen de bouwkosten van nieuwe woningen met 7,5% ten opzichte van het voorgaande jaar. Materialen, arbeid, financiering, grond en vergunningsprocedures blijven projecten onder druk zetten. Het volstaat niet om aan te kondigen dat we meer betaalbare woningen willen als de kosten om deze te realiseren blijven stijgen.

Op het gebied van overheidsbeleid nemen de maatregelen toe. Fiscale stimulansen voor verhuurders, aankoopsteun voor jongeren, programma’s voor betaalbare huurwoningen en fondsen voor sociale woningbouw. Dit zijn instrumenten die nuttig kunnen zijn, maar de effectiviteit ervan hangt af van de uitvoering. Een regeling voor betaalbare huurwoningen die van kracht wordt zonder dat de nodige uitvoeringsbepalingen zijn vastgesteld, illustreert goed de kloof die soms bestaat tussen het aankondigen van een oplossing en het daadwerkelijk in praktijk brengen ervan.

Achter de schermen van de markt is de realiteit minder mediageniek. Een projectontwikkelaar moet kosten, risico’s, deadlines en de vraag inschatten alvorens verder te gaan. Een verhuurder vergelijkt de winstgevendheid van verhuur met andere alternatieven. Een gezin zoekt naar een afbetaling of huurprijs die past bij het besteedbaar inkomen. En een gemeente probeert in te spelen op behoeften die vaak haar uitvoeringscapaciteit te boven gaan.

Het zijn verschillende beslissingen, maar ze maken allemaal deel uit van dezelfde markt.

De huisvestingsproblematiek wordt niet alleen opgelost met stimuleringsmaatregelen voor de vraag, noch uitsluitend met publieke of particuliere investeringen. Er is behoefte aan aanbod, voorspelbaarheid, financiering, bouwcapaciteit en regels die lang genoeg functioneren om vertrouwen te wekken.

Misschien moeten we daarom minder kijken naar het aantal aangekondigde maatregelen en meer naar de concrete resultaten. Hoeveel nieuwe woningen komen er daadwerkelijk op de markt? Hoe lang duurt het voordat een project wordt goedgekeurd? Hoeveel woningen worden er verhuurd? En tegen welke prijzen hebben gezinnen daar toegang toe?

De Portugese vastgoedmarkt heeft geen behoefte aan nog een reeks tegenstrijdige krantenkoppen. Er is behoefte aan een helderder beeld van de realiteit en, bovenal, aan continuïteit in de uitvoering.

Want uiteindelijk wordt de huisvestingscrisis niet afgemeten aan het aantal gepubliceerde nieuwsberichten of aangekondigde maatregelen. Ze wordt afgemeten aan het vermogen van een gezin om een woning te vinden die ze zich kunnen veroorloven.

Stel The Portugal News in als uw voorkeursbron voor nieuws op Google

GoogleToevoegen als voorkeursbron op Google