De Franse krant Le Figaro noemde Portugal onlangs een „economisch succesverhaal“ in een Europa dat wordt gekenmerkt door lage groei, en noemde als redenen voor deze prestatie onder meer het vermogen om talent en investeringen aan te trekken, de groei van de technologiesector, stimuleringsmaatregelen voor onderzoek, de levenskwaliteit en de opkomst van nieuwe digitale en energie-infrastructuren.

De cijfers helpen deze aandacht te verklaren. In het tweede kwartaal groeide de Portugese economie met 0,8% ten opzichte van de voorgaande drie maanden en met 2,5% op jaarbasis, waarmee het land opviel tussen de economieën van de eurozone. Tegelijkertijd zijn de overheidsfinanciën de afgelopen jaren verbeterd en is de last van de overheidsschuld aanzienlijk gedaald. Dit is een heel ander beeld dan dat wat Portugal iets meer dan tien jaar geleden uitstraalde, toen het land in de internationale pers vooral in verband werd gebracht met de financiële crisis, bezuinigingen en de buitenlandse reddingsoperatie.

Maar het meest interessante aspect van de analyse van Le Figaro ligt in de transformatie van de economie zelf. De krant wijst op Lissabon en de in 2022 opgerichte „Unicorn Factory”, die ertoe zal hebben bijgedragen dat 17 internationale start-ups met een waarde van meer dan een miljard euro zijn aangetrokken. De Portugese hoofdstad is erin geslaagd zich te positioneren in een markt waar steden steeds meer met elkaar concurreren om bedrijven, ondernemers, ingenieurs en investeringen. De levenskwaliteit, de veiligheid, de beschikbaarheid van geschoolde arbeidskrachten en regelingen die zijn ontworpen om internationale professionals aan te trekken, hebben daardoor een economische waarde gekregen die veel verder reikt dan het toerisme.

De andere transformatie vindt plaats in Sines. Portugal begint op de Europese kaart van datacentra te verschijnen, een infrastructuur die met de groei van kunstmatige intelligentie nog aan belang zal winnen. Volgens cijfers die door de Franse krant worden aangehaald, is er in het land meer dan 2,6 gigawatt aan capaciteit in ontwikkeling. De ligging aan de Atlantische Oceaan, de onderzeese kabels die Europa met andere continenten verbinden en de groeiende productie van hernieuwbare energie vormen een bijzonder aantrekkelijke combinatie voor dit soort investeringen.

Misschien is dit wel de belangrijkste verandering. Decennialang werd Portugal in wezen gezien als een perifere economie, afhankelijk van toerisme, de bouw en traditionele sectoren. Vandaag de dag, nu deze sectoren niet langer zo belangrijk zijn, beginnen nieuwe elementen zich te vormen: technologie, start-ups, internationaal talent, hernieuwbare energie, datacenters en digitale connectiviteit.

Portugal kampt nog steeds met duidelijke structurele problemen, variërend van lage productiviteit tot lonen en huisvesting, en het zou voorbarig zijn om van een economisch wonder te spreken. Maar wanneer een van de belangrijkste Europese kranten het land niet alleen als toeristische bestemming begint te zien, maar ook als een mogelijk technologisch, energie- en zakencentrum, is het misschien de moeite waard om hier aandacht aan te besteden.

Want soms zien buitenstaanders een transformatie eerder dan degenen die het van binnenuit te druk hebben met erover te discussiëren.