"De Europese Commissie heeft vandaag [24 juli] aan TikTok de voorlopige bevindingen meegedeeld dat de accounts van minderjarigen niet voldoen aan de veiligheidsnormen die de Verordening inzake digitale diensten voorschrijft," zo maakte de Europese Commissie in een verklaring bekend.

Blootstelling van accounts

Volgens de Europese Commissie stellen de accountinstellingen van TikTok "de accounts en inhoud van minderjarigen te breed bloot", waardoor zij met name kunnen kiezen om hun accounts openbaar te maken en waardoor inhoud van gebruikers van 16 en 17 jaar via een gepersonaliseerde sectie aan andere gebruikers kan worden aanbevolen.

Deze blootstelling kan leiden tot „ongewenst contact met potentiële misbruikers“ en risico’s met zich meebrengen dat inhoud wordt gebruikt voor cyberpesten, en biedt vreemden bovendien „een kijkje in het leven van een kind“, waarschuwt Brussel.

Zelfs wanneer minderjarigen kiezen voor privéaccounts, kunnen ze gemakkelijk worden gevonden via volgerslijsten en via de lijst van gebruikers die door andere accounts worden gevolgd, terwijl profielfoto’s toegankelijk blijven voor iedereen, ook voor gebruikers zonder TikTok-account.

De Europese Commissie is daarom van mening dat TikTok de standaardinstellingen van openbare accounts van minderjarigen moet aanpassen, zodat inhoud standaard alleen zichtbaar is voor gebruikers die de minderjarige heeft geaccepteerd.

Hoewel oudere minderjarigen ervoor kunnen kiezen om inhoud met een breder publiek binnen TikTok te delen, mag deze niet toegankelijk zijn voor een wereldwijd publiek buiten het platform, stelt de Europese Commissie, die ook van mening is dat TikTok moet stoppen met het aanbevelen van inhoud van minderjarigen via de gepersonaliseerde sectie.

Grondig onderzoek

De voorlopige conclusies vloeien voort uit een diepgaand onderzoek dat onder meer bestond uit een analyse van de gebruikersinterface, interne gegevens en documenten van TikTok, evenals interviews met wetshandhavers en deskundigen op het gebied van kinderbescherming, kindermisbruik en neuropsychologie.

Het formele onderzoek naar de naleving door TikTok van de Verordening inzake digitale diensten werd in februari 2024 gestart en heeft ook betrekking op het potentieel verslavende ontwerp van het platform, waarover de Europese Commissie in februari van dit jaar voorlopige conclusies heeft aangenomen.

Het onderzoek heeft ook betrekking op het zogenaamde „rabbit hole-effect“ (een situatie waarin een gebruiker bepaalde inhoud begint te bekijken en via de automatische aanbevelingen van het platform geleidelijk naar andere inhoud wordt geleid) van de aanbevelingssystemen van TikTok en het risico dat minderjarigen een voor hun leeftijd ongeschikte ervaring opdoen als gevolg van een onjuiste opgave van hun leeftijd.

Het onderzoek naar deze kwesties is nog gaande en de vandaag gepresenteerde conclusies lopen niet vooruit op de uiteindelijke uitkomst van het onderzoek.

TikTok kan nu de procesdocumenten inzien en schriftelijk reageren bij de Europese Commissie.

Mocht dit standpunt worden bevestigd, dan kan Brussel een besluit wegens niet-naleving vaststellen en een boete opleggen die kan oplopen tot 6 % van de wereldwijde jaaromzet van het bedrijf.

De verordening inzake digitale diensten legt verplichtingen op aan platforms die in de Europese Unie actief zijn, waaronder het nemen van maatregelen om een hoog niveau van privacy, veiligheid en bescherming van minderjarigen te waarborgen.